Nhà phát triển Layer 2, StarkWare, cùng với Cartridge, đã giới thiệu một khung mở rộng quy mô mới có tên ZKThreads để cải thiện khả năng mở rộng của các ứng dụng phi tập trung trên Starknet Layer 2 thông qua tính năng “execution sharding”* được kích hoạt mà không cần Zero knowledge proofs (ZKP)*.
Điều này được xây dựng dựa trên tầm nhìn mở rộng quy mô fractal mà StarkWare đã giới thiệu vào năm 2021.
ZKThreads sẽ được sử dụng để mở rộng mảng giải pháp “mở rộng quy mô fractal” của Starknet, cung cấp giải pháp thay thế cho ZK coprocessors* hiện có hoạt động theo cách tương tự.
Như vậy, các bộ đồng xử lý hiện tại dù hoạt động hiệu quả nhưng thường hoạt động độc lập, dẫn đến tính thanh khoản bị phân tán và giảm khả năng tương tác giữa các ứng dụng. Việc giới thiệu ZKThreads nhằm mục đích giải quyết các vấn đề phân mảnh này bằng cách cung cấp một môi trường phát triển được tiêu chuẩn hóa hỗ trợ các ứng dụng có thể chứng minh được.
ZK coprocessors được ZKThreads áp dụng sẽ xử lý hiệu quả các phân đoạn giao dịch hoặc tính toán mạng khác nhau trong khi vẫn duy trì tính bảo mật thông qua ZKP. Thiết lập này đảm bảo rằng các dapp blockchain có thể mở rộng quy mô một cách hiệu quả bằng cách phân phối tải tính toán và giao dịch mà không ảnh hưởng đến tính phân quyền hoặc bảo mật của mạng.
Khung này cũng sẽ có sẵn cùng với chain Layer 3 trong hệ sinh thái Starknet. Các chain Layer 3 như vậy hỗ trợ mở rộng quy mô các dapp yêu cầu kiểm soát có thể tùy chỉnh hoàn toàn, trong khi ZKThreads được thiết kế để mở rộng quy mô linh hoạt hơn – đảm bảo tính năng động ở mọi bước bằng cách cho phép dự phòng trực tiếp lên layer cơ sở. Mục tiêu sẽ là khả năng kết hợp, bảo mật và khả năng tương tác cao hơn cho các dapp trong hệ sinh thái.
Nhà phát triển Cartridge dựa trên Starknet ban đầu sẽ sử dụng ZKThreads để mở rộng quy mô game onchain. Tiến trình phát triển ước tính cho việc ra mắt ZKThreads dự kiến là 9 tháng trước khi nó được triển khai trên testnet.
Cách thức hoạt động
Cốt lõi của kiến trúc ZKThreads là một số thành phần thiết yếu: batcher (bộ xử lý hàng loạt), prover (bộ chứng minh) và các hợp đồng khác nhau xử lý các thay đổi trạng thái và logic ứng dụng trên mạng như Starknet. Thiết lập này nhằm mục đích đảm bảo rằng các giao dịch đều chính xác và có thể sử dụng được trên Starknet.
Một khía cạnh khác của ZKThreads là khả năng hỗ trợ thực thi trực tiếp trên Starknet khi được yêu cầu. Điều này được thực hiện bằng cách triển khai logic ứng dụng trong các hợp đồng ứng dụng của luồng, giám sát việc tạo và sửa đổi các giao dịch cũng như thay đổi trạng thái. Các giao dịch này sau đó được nhóm thành các sub-block, nâng cao thời gian xử lý và tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên.
ZKThreads dự kiến sẽ mở rộng quy mô các dapp hiệu suất cao trên Starknet, đặc biệt đối với các game onchain dựa trên phiên như poker và cờ vua. Người chơi sẽ chỉ cần trả phí sau khi game kết thúc và kết quả được ghi lại trên Starknet công khai, giúp việc lưu trữ nhiều thể loại game hoàn toàn trên blockchain trở nên khả thi về mặt kinh tế, StarkWare tuyên bố.
Khung này cũng được thiết lập để tăng cường các ứng dụng phi tập trung, đặc biệt là các sàn giao dịch phi tập trung trên Starknet. Ví dụ: các sàn giao dịch phi tập trung có thể giảm đáng kể chi phí hoạt động, vì ZKThreads sẽ cho phép người dùng chỉ phải trả phí tại thời điểm rút tiền, thay vì trên mỗi giao dịch.
*Execution sharding là một phương pháp trong lĩnh vực công nghệ blockchain, nơi mà các giao dịch và hợp đồng thông minh được chia thành các phân đoạn (shards) nhỏ và xử lý song song trên nhiều node mạng. Mục tiêu của execution sharding là tăng cường khả năng mở rộng của mạng blockchain, giảm bớt gánh nặng cho mỗi nút mạng bằng cách phân chia công việc xử lý giao dịch và hợp đồng thông minh thành các phân đoạn độc lập.
Việc sử dụng execution sharding giúp cải thiện hiệu suất của blockchain bằng cách cho phép nhiều giao dịch được xử lý đồng thời trên nhiều phân đoạn khác nhau. Điều này giúp giảm độ trễ trong quá trình xác nhận giao dịch và tăng cường khả năng mở rộng của hệ thống khi số lượng người dùng và giao dịch tăng lên.
*Zero knowledge proofs (ZKP) là một phương pháp trong mật mã và lý thuyết số học cho phép một bên chứng minh rằng họ biết một sự thật nhất định mà không cần phải tiết lộ thông tin cụ thể về sự thật đó. Trong một ZKP, bên chứng minh (prover) có khả năng chứng minh cho bên xác minh (verifier) rằng một tuyên bố là đúng mà không cung cấp bất kỳ thông tin bổ sung nào ngoài sự tin cậy của tuyên bố đó. Trong blockchain, ZKP có thể được sử dụng để xác minh tính đúng đắn của một giao dịch mà không cần phải tiết lộ các chi tiết nhạy cảm như số lượng tiền trong giao dịch. Điều này giúp bảo vệ quyền riêng tư của người dùng trong khi vẫn đảm bảo tính toàn vẹn của hệ thống.
*ZK coprocessors là một loại phần cứng hoặc phần mềm được thiết kế để hỗ trợ việc triển khai và thực thi các zero-knowledge proofs (ZKP) trên các hệ thống máy tính. Cụ thể, ZK coprocessors được tối ưu hóa để thực hiện các tính toán liên quan đến ZKP một cách hiệu quả và nhanh chóng.
Các ZK coprocessors thường được tích hợp vào các hệ thống máy tính, đặc biệt là trong các môi trường có yêu cầu về tính toán bảo mật cao như blockchain và hệ thống mạng lưới phân tán. Chúng có thể được sử dụng để xây dựng và thực thi các giao thức bảo mật, như zk-STARKs hoặc zk-SNARKs, mà yêu cầu tính toán phức tạp để tạo ra và xác minh các bằng chứng zero-knowledge.
Việc sử dụng ZK coprocessors giúp cải thiện hiệu suất và khả năng mở rộng của các ứng dụng blockchain và các hệ thống bảo mật khác mà yêu cầu ZKP, bằng cách tận dụng sức mạnh tính toán của phần cứng hoặc phần mềm được tối ưu hóa cho mục đích này.
Tham gia Telegram của Tạp Chí Bitcoin: https://t.me/tapchibitcoinvn
Theo dõi Twitter: https://twitter.com/tapchibtc_io
Theo dõi Tiktok: https://www.tiktok.com/@tapchibitcoin
- Mạng khả dụng dữ liệu Avail công bố tích hợp Arbitrum, Optimism, Polygon, StarkWare và zkSync
- StarkWare công bố bộ chứng minh mật mã mới ‘Stwo’
Itadori
Theo The Block
